Genel ahlak ve ifade özgürlüğü çatışması: Takdir marjı ve ortak zemin sorunu

Abstract

ÖZET: Genel ahlak modern hukuk sistemlerinin gelişim süreci ve hukuki düşünce tarihindeki tartışmalar açısından her zaman hukuk ile ilişkisi sorgulanan ve zaman zaman da hukuki alandan dışlanan bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. Ahlaka aykırı ifadelerin sınırlanmasının ya da yasaklanmasının konu edildiği yargı kararları, hukuk-ahlak ilişkisinin felsefe alanıyla sınırlı kalmayıp hukuk bilim alanında da tartışılmasını mümkün kılmaktadır. Zira ahlak, hukukla kıyaslandığında kesinliği tartışma yaratan ve üzerinde fikir birliği oluşturulamayan bir alandır. Çalışma, genel ahlakın korunması nedeniyle ifade özgürlüğünün sınırlanmasının konu edildiği AİHM ve AYM içtihatı üzerinden bir ortak zemin bulunup bulunmadığına odaklanmaktadır. Özellikle içtihadın oluşmaya başladığı yıllarda tartışmanın ana hattını oluşturan takdir marjı doktrininin güncel durumda nasıl değerlendirildiği ve eski önemini koruyup korumadığı hususları ortaya konmaya çalışılmıştır.ABSTRACT: Public morality emerges as a concept that is always questioned in the development of modern legal systems and in the history of legal thought, and is sometimes even considered to be excluded from the legal field. The judicial decisions, in which the limitation or prohibition of statements against the public morals, make it possible to discuss the relationship between law and morality, not only in the field of philosophy but also in the field of jurisprudence. Likewise, when compared with the law, the problem of certainty of morality creates controversy and it is impossible to be agreed upon. This study focuses on whether there is a common ground in the case law of the ECHR and the Constitutional Court of Turkey on limitation of freedom of expression for the protection of public morality. Especially it is tried to delivered how the doctrine of margin of appreciation, which was the core of the discussion in the early years of the case law, evolved in the current situation and whether it maintains its old importance.