Esnek çalışma yönetim sistemi standartları geliştirme projesi: iş sürekliliğini ve çalışan psikolojik iyi oluşunu destekleyici uygulamalar

Abstract

ÖZET: Covid-19 pandemi süreci, esnek çalışma modellerini iş yaşamı gündemine güçlü bir şekilde oturturken, bunun bugünün ve geleceğin çalışma bağlamına dönüşeceğinin de işaretlerini vermiştir. Esnek çalışma modellerine geçiş, kimi işletmeler için sancılı, kimi için günlük çalışma pratiklerine entegrasyonu kolay bir süreç olmuştur. Bu farklılıklar, esnek çalışma sistemlerine geçişin sistemli yürütülmesi adına bir yönetim sistematiğinin gerekli olduğunu göstermektedir. Esnek çalışma yönetim sistemi standardını oluşturmak üzere yola çıkan çalışmamız 81 özel ve kamu kurumunun iş birliğiyle gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın nitel fazında 20.07-21.09.2020 tarihleri arasında 27 kurumdan üst düzey yöneticilerle gerçekleştirilen 53 mülakatla veri toplanmıştır. Bu veriler ışığında anket oluşturulmuş ve nicel fazda 19.10-20.11 2020 tarihleri arasında toplam 66 kurumdan, 1854 kişiye erişilmiş, bu veri setinde 1280 kişiden sağlanan eksiksiz veriyle veri analizi gerçekleştirilmiştir. İki faz bulguları birlikte değerlendirildiğinde, esnek çalışma uygulamalarında dijital altyapının, insan kaynakları uygulamalarının, esnek çalışmaya geçiş aşamasında çalışan ihtiyaçlarının dikkate alınmasının ve yöneticilerin bakış açısının önemli olduğu görülmüştür. Projemiz, bilimsel çıktıları yanında, paydaşlarla iletişimde süreklilik sağlamayı, ihtiyaç hissettikleri bilimsel bilgiyle donatılmalarını da hedeflemişti. Nitel fazda 79 katılımcıyla gerçekleşen ilk çevrim içi toplantıda (webinar), proje hakkında bilgilendirme yapılmış, nitel analizlerden elde edilen ön bulgular paylaşılmıştır. 101 katılımcı ile gerçekleşen ikinci webinarda esnek çalışma yönetim standardına ve nicel sürece dair bilgiler verilmiştir. Ayrıca proje bitiminde “Zaman ve Mekân Esnekliğiyle Çalışmak-Giriş Serisi” isimli üç modülden oluşan eğitim gerçekleştirilmiştir. Bu eğitimlerde esnek çalışmada iş-insanörgüt uyumu, yönetim standartları ve iş hukuku ve esnek çalışma kültürü temaları yer almıştır. Proje neticesinde, “Esnek Çalışma Yönetim Sistemi- Zaman ve/veya Mekân Esnekliği için Gereklilikler” başlığını taşıyan, ulusal bir yönetim standardına zemin teşkil edecek bir taslak standart, ilgili makamlara sunulmak üzere hazır hale getirilmiştir. Bu taslak, iş yaşamında psikolojik iyi oluş odaklı, iş sürekliliğini ve sürdürülebilirliği esas alan, esnek çalışma sistematiklerine geçişte uygulanması gereken standart adımlarını betimlemektedir. Bu açıdan değerlendirildiğinde insan kaynakları süreçlerini hukuki perspektifle harmanlayan yol gösterici bir kılavuz niteliği taşımaktadır.ABSTRACT: While the Covid-19 pandemic process placed flexible working models (FW) on the business agenda, it also shaped current and future work contexts. The transition to FW has been a painful process for some businesses while integrating it into daily work practices has been quite straightforward for some others. These differences show that a management system is a necessity for the transition to flexible working systems successfully. In the current project, 81 private and public institutions acted as stakeholders, where 53 interviews were conducted from 27 institutions between 20.07-21.09.2020 in the qualitative phase. A questionnaire was developed and sent to 66 institutions between 19.10-20.11.2020; where 1854 employees entered the survey link, 1280 participants fully completed the form. The findings of both phases highlighted the importance of digital infrastructure, human resources management applications, consideration of employee needs in the transition to flexible working, and the supportive perspectives of managers. The project also aimed at the dissemination of scientific knowledge for stakeholders. In the first webinar, information about the project, and preliminary findings from the qualitative phase were shared with 79 participants. In the second webinar, information about flexible working management standard, and the quantitative process was presented to 101 participants. A training program entitled “Working with Time and Space Flexibility-Introduction Series" was carried out, including job-person-organization fit in flexible working, management standards and labor law, and flexible working culture as the main themes. Finally, the standard entitled "Flexible Working Management System- Requirements for Time and/or Space Flexibility" was prepared to be submitted to authorities. This draft describes the steps to implement the transition to the flexible working system. It focuses on psychological well-being, business continuity, and sustainability. It is a guide that blends human resources management processes with a legal perspective.