Dolar ve euro kurları arasındaki ilişkinin eşbütünleşme (kointegrasyon) yöntemi ile incelenmesi

Abstract

ÖZET: Gelişmiş ülkeler l970'lerin ortalarmdan itibaren sabit döviz kuru sisteminden esnek döviz kuru sistemine geçmişlerdir. Serbest döviz kulu sistemine geçişle birlikte döviz kqu öngörüleri de önem kazanmıştır. Finans literatüründe uygulamalı çalışmalar göstermiştir ki; döviz kuru serisi dinamikleri birim kök davranışı gösteren zaman serileri şeklindedir. Döviz kurları arasında eşbütünleşme ilişkisinin varlığı uzun dönem bir denge ilişkisi olduğunu göstermektedir ve döviz kurları arasında Granger nedenselliğin olabilecegini işaret etmektedir. Bu bilgilere dayanarak bir döviz kuru-nun alacağı değeri diğer döviz kuru ile tahminlemek mümkün olabilecektir. Çalışmamızın amacı Euro ve Dolar kurları arasındaki ilişkiyi eşbütünleşme analizi ile ortaya çıkarmaktır. Çalışmada kullanılan veriler toplam 16 ayı kapsamakta olup gün gün alış ve satış fiyatları üzerinden ayrı ayrı analiz edilmiştir. Analizler sonucunda serilerin durağan olmadığı sonucu ortaya çıkmıştır. Yapılan eşbütünleşme testi sonucunda ise ABD Doları ve Euro'nun alış ve satış fiyatları bakımından bir ilişki olmadığı görülmüştür.ABSTRACT: Developed countries changed fixed exchange rate system to the flexible exchange rate system from the mid 19705. With the changing to free exchange rate system, exchange rate fore— casts gained importance. Applied researches in finance literature showed that; exchange rate series dynamics were in the form of time series which showed unit root behaviour. The cointegration relation between the exchange rates indicates that there is long term balance relation and shows that there can be Granger causality between exchange rates. On the basis of this information, estimation of the exchange rate’s price which will have with other exchange rate may be possible.The aim of our study is to reveal the relationship between Euro and US Dollar exchanges with cointegration analysis. Data used in the study comprise 16 months in total and it was analyzed over the buying and selling prices day to day. In consequence of the analysis, it ensued that series weren’t stationary. As for the cointegration test, it was seen that there was no relation in terms of buying and selling prices of USD and EURO.