Travma bilgili yoga uygulamasının üniversite öğrencilerinde beden algısı, stresle başa çıkma, duygu düzenleme ve mental iyi oluş düzeylerine etkisi: Bir pilot çalışma

Abstract

Bu pilot çalışma, travma bilgili yoga (TBY) müdahalesinin konservatuvar ve sahne sanatları alanlarında öğrenim gören üniversite öğrencilerinin stresle başa çıkma, mental iyi oluş, beden algısı ve duygu düzenleme güçlüğü üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Üniversite dönemi, özellikle performans temelli alanlarda öğrenim gören öğrenciler için akademik, sosyal ve performansa dayalı stresörlerin yoğun olarak deneyimlendiği bir evreyi temsil etmektedir. Bedenin hem bir ifade aracı hem de sürekli değerlendirilen bir performans unsuru olarak işlev görmesi, bu öğrenci grubunda psikolojik zorlanma riskini artırabilmektedir. Bu bağlamda, travma bilgili ve beden temelli müdahalelerin psikolojik düzenleme süreçleri ve iyi oluşu destekleyici bir çerçeve sunabileceği düşünülmektedir. Araştırma, deney ve kontrol gruplarının yer aldığı, ön test–son test ölçümlü deneysel bir pilot desenle yürütülmüştür. Örneklem, konservatuvar ve sahne sanatları alanlarında öğrenim gören toplam 29 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır (deney grubu n = 12; kontrol grubu n = 17). Deney grubuna üç hafta süreyle yapılandırılmış bir travma bilgili yoga programı uygulanmış, kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Veriler Sosyo-Demografik Bilgi Formu, Warwick-Edinburgh Mental İyi Oluş Ölçeği, Beden İmgesinin Yaşam Niteliğine Etkisi Ölçeği, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği–Kısa Form ve Başa Çıkma Stratejileri Kısa Formu kullanılarak toplanmıştır. Örneklem büyüklüğünün sınırlı olması nedeniyle analizlerde nonparametrik istatistiksel yöntemler tercih edilmiştir. Müdahalenin etkisi öncelikle değişim skoru analizleri (Δ = son test- ön test) üzerinden Mann-Whitney U testi ile değerlendirilmiş; grup içi karşılaştırmalar Wilcoxon işaretli sıralar testi kullanılarak yapılmış ve etki büyüklükleri raporlanmıştır. Nicel bulgular, deney grubunda stresle başa çıkma değişim skorlarının kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı ve büyük etki büyüklüğüne sahip bir artış gösterdiğini ortaya koymuştur (p < 0,05). Mental iyi oluş düzeyleri deney grubunda grup içi karşılaştırmalarda anlamlı bir iyileşme göstermiş; ancak değişim skorlarına dayalı gruplar arası karşılaştırmalarda istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamıştır. Kısa süreli pilot müdahale kapsamında beden algısı ve duygu düzenleme güçlüğü değişkenlerinde nicel düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir değişim belirlenmemiştir (p > 0,05). Buna karşın nitel bulgular, bedensel ve duygusal farkındalıkta artış, güvenlik algısının güçlenmesi ve başa çıkma becerilerinin günlük yaşama aktarılabilmesi yönünde olumlu deneyimlere işaret etmektedir. Sonuç olarak, elde edilen bulgular travma bilgili yoga uygulamasının bu özgül öğrenci grubunda stresle başa çıkma becerilerini destekleme potansiyeline sahip olduğunu ve mental iyi oluş açısından destekleyici bir rol üstlenebileceğini düşündürmektedir. Anahtar Kelimeler: Beden Farkındalığı; Duygu Düzenleme; Mental İyi Oluş; Stresle Başa Çıkma; Travma Bilgili Yoga1. ABSTRACT This pilot study aims to examine the effects of a trauma-informed yoga (TIY) intervention on stress coping, mental well-being, body image, and difficulties in emotion regulation among university students studying in conservatory and performing arts programs. The university period represents a developmental stage in which academic, social, and performance-related stressors are experienced intensively, particularly for students enrolled in performance-based disciplines. The body functioning both as a means of expression and as a continuously evaluated performance component may increase the risk of psychological distress in this student group. In this context, trauma-informed and body-based interventions are considered to provide a supportive framework for psychological regulation processes and well-being. The study was conducted using a pre-test/post-test experimental pilot design with an experimental and a control group. The sample consisted of 29 university students enrolled in conservatory and performing arts programs (experimental group, n = 12; control group, n = 17). A structured trauma-informed yoga program was implemented for the experimental group over a three-week period, while no intervention was applied to the control group. Data were collected using the Sociodemographic Information Form, the Warwick-Edinburgh Mental Well-Being Scale, the Body Image Quality of Life Inventory, the Difficulties in Emotion Regulation Scale-Short Form, and the Brief COPE Inventory. Due to the limited sample size, nonparametric statistical methods were employed. The effect of the intervention was primarily evaluated using change-score analyses (Δ = post-test-pre-test) with the Mann-Whitney U test; within-group comparisons were conducted with the Wilcoxon signed-rank test, and effect sizes were reported. Quantitative findings indicated that change scores for stress coping in the experimental group showed a statistically significant increase, with a large effect size, compared with the control group (p < 0.05). Mental well-being levels improved significantly in the experimental group; however, no statistically significant difference between groups was found in change-score analyses. Within the scope of the short-term pilot intervention, no statistically significant changes were observed at the quantitative level in body image or in emotion regulation difficulties (p > 0.05). In contrast, qualitative findings indicated increased bodily and emotional awareness, enhanced perceptions of safety, and the transfer of coping skills into daily life. In conclusion, the findings suggest that trauma-informed yoga has the potential to support stress coping skills in this specific student group and may assume a supportive role in terms of mental well-being. Keywords: Body Awareness; Coping with Stress; Emotion Regulation; Mental Well-Being, Trauma-Informed Yoga