Yabancı Unsurlu İş Sözleşmelerinde Kamu Düzeni Müdahalesinin ve Doğrudan Uygulanan Kuralların Rolü

Abstract

Türk iş hukuku genel olarak zayıf tarafı (işçiyi) korumayı amaçlayan bir hukuk dalıdır. Bu nedenle yabancı unsurlu iş sözleşmelerinde, uygulanacak yabancı hukukun Türk hukukundan işçi lehine daha az koruma sağladığı hallerde ciddi bir duraksama meydana gelebilmektedir. Bu tür durumları ele alan bazı mahkeme kararlarında Türk hukukundaki daha yüksek koruma sağlayan hükmün ya kamu düzeni müdahalesi yöntemiyle ya da doğrudan uygulanan kural olarak nitelendirilerek uyuşmazlığa tatbik edildiği gözlemlenmiştir. Öğreti de bu duruma duyarsız kalmamış ve birçok yazarca Türk hukukundaki hangi kuralların bahsedilen yöntemler vasıtasıyla tatbik edilmesi gerektiği tartışılmıştır. Bunun neticesinde de birçok fikir ayrılığı ortaya çıkmıştır. Bahsi geçen tartışmalar özellikle 1992 tarihli ve Libya Kararı olarak anılan bir Yargıtay kararından beri devam etmektedir. Karardan beri ortaya atılan görüş yelpazesi genişlediği gibi Yargıtay uygulamasında da değişiklikler olmuştur. Bu çalışmada öncelikle kamu düzeni ve doğrudan uygulanan kurallar kavramları açıklanmıştır. Kamu düzeni farklı anlam ve işlevlere sahip olabilse de çalışmada kanunlar ihtilafı hukukunda ifade ettiği anlam esas alınmıştır. Daha sonra ise yukarıda bahsedilen öğreti görüşleri ve mahkeme kararları değerlendirilmiştir. En son kısımdaysa kendi görüşümüz paylaşılmıştır.