The Ottoman Empire in 1908-1913 and Ottoman women as seen through the eyes of two journalists, Russian Ariadna Tyrkova-Williams and British Grace Ellison

Abstract

Russian women were rare guests in the Ottoman Empire, therefore they did not leave behind many records or observations. One of these few women was Ariadna Tyrkova-Williams, who for certain reasons decided to leave Russia and settle down with her husband in Istanbul for a while. Her valuable notes were published in “Old Turkey and the Young Turks. One year in Constantinople” (1916); this work provides an opportunity to plunge into the social and political life of the early 20th century Ottoman Empire as well as gives us information about Ottoman women. It is hard to escape a comparison between Ariadna Tyrkova’s work and British Grace Ellison’s “An English woman in a Turkish harem” (1915) as both of them were journalists, feminists, had connections with famous Turkish novelist Halide Edib Adıvar and stayed in the empire almost at the same time (Tyrkova-Williams – in 1911-1912, Ellison – in 1908 and 1913). One might jump to the conclusion that they had a lot in common but in the meantime, they looked at many things differently and chose different issues for press coverage. What exactly excited their minds and why? How they described Ottoman women? Were there more similarities or differences between them? Present study tries to answer these questions by analyzing and comparing above-mentioned works.Rus kadınları, Osmanlı İmparatorluğu’nda nadir misafirlerdi. Dolayısıyla çok fazla gözlem ve inceleme bırakmamışlardı. Söz konusu bu birkaç kadından biri, bazı sebeplerden ötürü Rusya’dan ayrılıp eşiyle birlikte bir süreliğine İstanbul’a yerleşen Ariadna Tyrkova-Williams idi. Kıymetli gözlemleri 1916 yılında “Eski Türkiye ve Jön Türkler. Konstantinopol’de bir sene” kitabında yayımlanmıştır. Bu çalışma, hem erken 20. yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu’nun sosyal ve siyasi hayatına dalma, hem de Osmanlı kadınları hakkında bilgi edinme imkanı sağlamaktadır. Bu araştırmada Ariadna Tyrkova-Williams’ın kitabı, İngiliz Grace Ellison’un 1915 yılında yayımlanan “Türk haremindeki İngiliz kadını” kitabıyla karşılaştırılmıştır çünkü ikisi de (Ariadna ve Grace) gazeteci olarak çalışmışlardı, feministlerdi, ünlü Türk yazarı Halide Edib ile bağlantıları vardı ve Osmanlı İmparatorluğu’nda yaklaşık olarak aynı dönemde bulunmuşlardı (Tyrkova-Williams – 1911-1912, Ellison – 1908 ve 1913). Birçok ortak özellikleri bulunmakla beraber bazı meselelere farklı bakıyorlardı ve sonuç olarak kitaplar için farklı konular seçmişlerdi. Hangi sorular bu iki kadının ilgisini çekiyordu ve neden? Osmanlı kadınlarını nasıl tarıf ediyorlardı? Aralarında daha çok benzerlik mi farklılık mı vardı? Bu sorulara cevap bulmak adına mevcut araştırmada yukarıda söz edilen çalışmalar analiz edilmekte ve karşılaştırılmaktadır.