Danıştay kararları ışığında acele kamulaştırmalarda “aceleliğine karar verilen haller” bakımından bir değerlendirme

Abstract

ÖZET: Olağan kamulaştırmalardan farklı olarak acele kamulaştırma uygulamaları gün geçtikçe daha fazla yapılır hale gelmiştir. Özellikle idareye kanunla verilen görevlerin yerine getirilmesi noktasında hizmetin kesintisiz ve çabuk biçimde gerçekleştirilerek kamu yararının sağlanmasının amaçlandığı durumlarda söz konusu uygulamalara başvurulmaktadır. Bu doğrultuda Bakanlar Kurulu’nun tesis ettiği acele kamulaştırma kararlarından dolayı ortaya çıkan uyuşmazlıkların halli bakımından Danıştay’ın önemli bir fonksiyon icra ettiği ifade edilebilir. Aceleliğine karar verilen hallerde gerçekleştirilen acele kamulaştırma uygulamaları sonucunda bireylerin temel hak ve hürriyetlerine dair yapılan müdahalelerin hukuka uygunluğunun tespiti bakımından Danıştay’ın birtakım kıstasları aradığı görülmektedir. Bu kapsamda çalışmada öncelikle acele kamulaştırma müessesesinin uygulanabileceği haller belirtilerek, aceleliğine karar verilen hallerde idarece acele kamulaştırma kararlarının icrası neticesinde başta mülkiyet hakkı olmak üzere bireylerin temel hak ve hürriyetlerine yapılan müdahalenin hukuka uygunluğunun tespitinde Danıştay kararlarında yer alan ölçütlerin ortaya konulması amaçlanmaktadır.ABSTRACT: Unlike ordinary expropriations, urgent expropriation practices are becoming more and more common. Particularly in the case of the fulfillment of the duties given by the administration, the services are applied in a continuous and quick manner and in situations where the public interest is intended to be achieved. In this respect, it can be said that the Council of State performed an important function in terms of the settlement of the disputes arising from the expropriation decisions established by the Council of Ministers. As a result of haste expropriation practices carried out in cases of urgency, it seems that the Council of State has sought some criteria for the determination of the legality of the interventions on the fundamental rights and freedoms of the individuals. In this context, it is aimed to set forth the criteria included in the decisions of the Council of State in determining the suitability of the intervention to the basic rights and freedoms of the individuals, in particular the right to property, in the event of the decision of urgent expropriation decisions in cases where the case of urgency is decided.