İNSAN HAKLARI EKSENİNDE İNTERNETİN KONTROLÜ VE HUKUKİ SORUMLULUK REJİMİ

Abstract

İnternet, küresel bir bilgiye erişim ve iletişim ağıdır. İnternet, her geçengün büyümekte; sosyal, ekonomik, kültürel, siyasi veya ticari amaçlarlakullanılmaktadır. Bireysel kullanımın yanı sıra kamu hizmetlerininsunumunda da artık varsayılan mecra internet olmuştur.İnternet ortamında sınıflandırılması neredeyse mümkün olmayançeşitlilik ve boyutta içerik barındırılmaktadır. Bu içerikler, öncedenbelirlenmemiş güzergâhlarla ağda dolaşıma girmekte ve ülkelerinsınırlarını sadece saniyeler içinde aşmaktadır.Benzeri görülmemiş derecede büyük, dağıtık ve kendine özgüteknik yapısı olan, çok farklı egemenlik alanlarını, kurumları vekişileri ilgilendiren bir yapının nasıl düzenleneceği hem ulusal hemde uluslararası hukukun en temel meselelerinden biri hâline gelmiştir.Bilhassa internetin kontrolünün ve internet ortamındaki içeriktensorumluluğun nasıl olacağı güncel bir sorun olarak belirmiştir.Nihayetinde, internetin kullanım alanlarının genişlemesi ve internetikullanan kişi gruplarının çeşitlenmesi sebebiyle aynı anda birden çokhakkın etkilenmesi, kısıtlanması ve hatta özüne dokunulması kaçınılmazolmaktadır.Bu makale, internetin kontrolü ve internet ortamında hukukisorumluluk meselelerini insan hakları ekseninde incelemektedir.Makalede, Avrupa Konseyinin internete ilişkin tüm deklarasyonlarıve tavsiye kararları ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin (AİHM)internetle ilgili tüm kararları genel hatlarıyla incelenmektedir. Makaledeinternet ortamındaki içeriğe erişimin engellenmesi, içeriğin kaldırılması,internet ortamında kişilik haklarının korunması, internet platformlarınınhukuki sorumluluğu, unutulma hakkı, üçüncü kişilere ait internetiçeriğinden sorumluluk ve üçüncü kişilere ait internet bağlantılarındansorumluluk konuları ele alınmaktadır. Bu doğrultuda, AİHM’in kararlarıışığında ideal bir internet yasasının nasıl olması gerektiği sorusununyanıtı bulunmaya çalışılmaktadır.