Türkiye'de Sivil-Asker İlişkilerinin Dönüşümünün Sebepleri

Abstract

1999dan beri Türkiyede sivil-asker ilişkileri, yapılan birçok anayasal ve kurumsal değişikliklebirlikte dönüşüm yaşamıştır. Sivillerin denetiminden bağımsız ve siyaset üzerinde vesayet ve vetoyetkilerine sahip olan silahlı kuvvetler son on beş yılda bu yetkilerinin birçoğunu önemli ölçüdekaybetmiştir. Bu dönüşüm sadece yasal çerçevede yapılan reformlar sonucunda değil aynı zamanda siyasi ve sivil elitlerin, toplumun ve askeri kesimlerin davranışsal ve tutumsal değişimlerininde bir etkisi olarak ortaya çıkmıştır. NATOnun sivil-asker ilişkilerindeki dönüşüme etkisi isedolaylı olarak gerçekleşmiştir. NATO üyeliği çerçevesinde askerler arasında hakim olan ve Türkiye için biçilen Batılılaşma amacı ve bu misyonun reform sürecine duyulan tepkileri azaltmasıNATOnun uzun vadeli katkılarındandır. Ayrıca Soğuk Savaş sonrasında tüm NATO üye ülkeleri için değişen uluslararası konjonktür ve bu bağlamda askerin ülke savunmasındaki rolününfarklılaşması da unutulmaması gereken etkilerdendir.