Hayvan olmayı ve hayvan aktivizmini anlamak

Hayvan meselesi, antroposantrik bir toplumsal düzende diğer hayvanların nasıl ötekileştirildiğini ve insanların diğer hayvanlar ile kurduğu ilişkilerin özünde yatan türcü pratikleri sorgulayan bir alandır. Hayvanları nasıl ve nerede gördüğümüz, onları hangi kültürel, ekonomik ya da etik çerçeveler içinde anlamlandırdığımız hayvanların toplumsal yaşamdaki yeri hakkında bize pek çok şey anlatır. Bu tez kapsamında temel alınan anlatı ise hayvanların insan tahakkümü altında olduğudur. Hayvanlar; yaşamı, evcilleştirme süreçlerinden başlayarak sınai hayvancılığa, deney hayvanı olmaktan eğlence sektöründe tutsaklığa, biyopolitik düzenlemelerden entansif üretim sistemlerine kadar uzanan çok katmanlı bir tahakküm ilişkisi içinde deneyimlerler. Bu ilişkiler ağı içerisinde hayvan olmak ve hayvanlıklar görünmez ve silik hale gelir. Hayvanlar üzerindeki her bir tahakküm pratiği, hayvanları birer özne olmaktan uzaklaştırarak metalaştırmakta; yaşamlarını, bedenlerini ve emeklerini yabancılaştırmaktadır. Bu tez, insan tahakkümü altındaki hayvan benliklerini ve öznesini görünür kılmayı ve mevcut insan-hayvan ilişkilerine eleştirel bir perspektif sunmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, tahakküme dayalı insan-hayvan ilişkilerine ve hayvanların toplumsal yaşamdaki konumlarına ışık tutulmakta ve hayvanların toplumsal görünmezliğine karşı geliştirilen bir direniş biçimi olarak hayvan aktivizminin nasıl anlamlar, pratikler ve eylem repertuarları geliştirdiğini incelemektedir.

The animal question explores how nonhuman animals are marginalized within anthropocentric social structures and calls into question the speciesist practices that underpin human-animal relationships. The ways in which we perceive and encounter animals -both in terms of how and where we see them- as well as the cultural, economic and ethical frameworks through which we interpret their existence, reveal much about the place and roles of animals within society. This thesis is built on the premise that animals live under human domination. From the earliest processes of domestication to industrial livestock production, from their use in scientific research to their exploitation in entertainment industries and from biopolitical regulations to intensive farming systems, animals are subjected to multiple, overlapping forms of domination. Within this network of relations, animal subjectivity and agency are routinely obscured. Each mechanism of domination contributes to their commodification, alienating them from their bodies, labor and lives. The aim of this study is to make visible the lived experiences and subjectivities of animals under human domination and to offer a critical perspective through which to rethink existing human-animal relations. In doing so, it examines animal activism as a form of resistance —one that not only confronts the systemic invisibility of animals but also generates new paradigms, practices and repertoires of action that challenge the moral and political status quo.