Kalpten Bir Ev: Koruyucu Aile Müdahale Programının Çocuk ve Ebeveynler Üzerindeki Etkisi

Abstract

Koruyucu ailelik çocuk koruma hizmetleri içerisinde dünyada en çok tercihedilen sistemlerden biridir. Bununla beraber, çocukların birçoğu bu ilişkiyeönceki olumsuz bakım deneyimleriyle birlikte başlar ve bu durumun koruyucuailedeki ebeveyn-çocuk ilişkisi üzerinde önemli bir etkisi vardır. Literatür,koruyucu ailelerin bu konuda yaşadıkları zorlukları göstermektedir. Bu çalışma,koruyucu ailelerin bu zorluklarla baş etmesine yardım etmek amacıyla farklıterapi yaklaşımlarından uyarlanmış ebeveyn-çocuk bağlanma ilişkisineodaklanan kısa dönemli yarı yapılandırılmış bir terapi modeli sunmaktadır. Bumüdahale programının uygulanabilirlik ve etkililik değerlendirmesine dair önbulgular 3-6 yaş arası çocuğu olan altı koruyucu aile ile yapılan uygulamanınardından nitel ve nicel yöntemlerle gösterilmiştir. Ebeveynlerin koruyucu aileliğeve programa dair deneyimlerini değerlendirmek için müdahaleden önce ve sonraebeveyn görüşmeleri yapılmış ve bu görüşmeler tematik analiz ile incelenmiştir.Müdahalenin çocuklar üzerindeki etkisini ölçmek için Çocuk DavranışDeğerlendirme Ölçeği, Oyuncak Öykü Tamamlama Testi ve OyunDeğerlendirme Skalası puanları sürecin başında ve sonunda toplanmıştır.Sonuçlar, ebeveynlik becerilerinde ve çocukların oyun kapasitelerinde önemlideğişimler göstermiştir. Ebeveynlerin zihinselleştirme ve çocuğa uyumlanmabecerilerinde ilerleme ve çocukların sembolik oyun becerilerinde anlamlıgelişme görülmüştür. Çocukların semptomlarında ve bağlanma modellerindemüdahaleden sonra anlamlı değişim olmamıştır. Bu sonuçlar, koruyucu aileleriçin uygulanabilir ve etkili bir müdahale programı sunarak Türkiye literatürüneve klinik pratiğine katkıda bulunmaktadır.