Czukor, GergelyTopcuoğlu, Beyza2025-02-062025-02-062024https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=LY6e5xGA7WWUpEdrBmEPLmuT8oNghmMNQWBmbXv8yMo2Qd86yhHY6jO_BYXeJPTRhttps://hdl.handle.net/11411/9252Lisansüstü Programlar Enstitüsü, Örgüt Psikolojisi Ana Bilim Dalı, Örgütsel Psikoloji Bilim DalıBu tez, dönüşümcü liderler ile çalışanların iş becerikliliği davranışları arasında nasıl bir ilişki olduğunu incelemektedir. Bu etkileşime, organizasyon temelli psikolojik sahiplenmeyi aracı olarak ekleyerek ilişkiyi daha da ileriye taşır. Ayrıca bu tez, iş becerikliliğinin dört boyutunu da kullanarak bu ilişkiyi boyutsal olarak inceler. Bu tez çalışması için niceliksel bir metodoloji kullanıldı ve çevrimiçi öz bildirim anketleri aracılığıyla Türkiye'deki 148 beyaz yakalı çalışandan veri toplandı. Anketlerde tüm değişkenleri ölçmek için doğrulanmış ölçekler kullanıldı. Bulgular, dönüşümcü liderlik ile iş becerikliliği davranışları arasında güçlü bir korelasyon olduğunu gösterdi, sadece engelleyici iş taleplerini azaltan alt ölçeği ile orta bir korelasyon gösterdi. Sonuçlar ayrıca, organizasyon temelli psikolojik sahiplenmenin, çalışanların yapısal ve sosyal iş kaynaklarını ve geliştirici iş taleplerini artırma alt ölçeklerinde, dönüşümcü liderlik ve iş becerikliliği arasındaki bağlantıya aracılık etmedeki önemli rolünü vurguladı. Ancak, iş engelleyici iş taleplerini azaltan alt ölçeğinde aracılık etkisinin önemsiz olduğu bulundu. Bu tez, örgütlerdeki dönüşümcü liderlerin, çalışanları, örgütü psikolojik olarak sahiplenme yoluyla iş özelliklerini değiştirmeye nasıl teşvik ettiklerinin teorik olarak anlaşılmasına katkıda bulunmaktadır. Pratik çıkarımlar, kuruluşların dönüşümcü liderlik becerilerini geliştiren ve iş becerikliliği davranışlarını iyileştirmek için organizasyon temelli psikolojik sahiplenme kültürünü teşvik eden liderlik programları geliştirmeye odaklanması gerektiğini göstermektedir. Bu tezin bazı çalışma sınırlamaları, öz-bildirim verilerine dayanılması, kesitsel bir tasarım kullanılması ve ağırlıklı olarak kadın örnekleminin bulunmasıdır. Bu sınırlamalar bu tezin kanıtlarının genellenebilirliğini etkileyebilir. Gelecekteki araştırmalar, birden fazla kaynaktan gelen verileri kullanmalı, boylamsal tasarımlar kullanmalı ve bu bulguları doğrulamak için çeşitli örnekleri içermelidir.This thesis examines the relationship between transformational leaders and employees' job crafting behaviors. It takes the relationship further by adding organization-based psychological ownership as a mediator in this relationship. The thesis utilizes all four dimensions of Job Crafting Scale and highlights the results on all dimensions. Using a quantitative methodology, data was collected from 148 white-collar employees in Türkiye through online self-report questionnaires. The questionnaire used validated scales to measure all variables. The findings indicated a strong correlation between transformational leadership and job crafting behaviors, except that there was a moderate correlation with the decreasing hindering job demands dimension. The results also highlighted the significant role of self-observed organization-based psychological ownership as a mediator, except for the decreasing hindering job demands dimension. Particularly, transformational leaders' effects are translated through the mediator into the dimensions of increasing social job resources and challenging job demands. Moreover, this thesis contributes to the theoretical understanding of how organizations foster employees to modify their job characteristics through psychologically owning the organization. The practical implications suggest that organizations should develop leadership programs that enhance transformational leadership skills and foster an organizational culture to improve job crafting behaviors. Some study limitations of this thesis are relying on self-reported data, using a cross-sectional design, and having a predominantly female sample. These limitations may impact the generalizability of the evidence of this thesis. Future research should use data from multiple sources, employ longitudinal designs, and include diverse samples to confirm these findings. This thesis highlights the significance of transformational leaders and organization-based psychological ownership in encouraging proactive job adjustments and providing valuable insights for organizational development.eninfo:eu-repo/semantics/openAccessPsikolojiPsychologyInvestigating the relationship between transformational leadership and job crafting: The role of organization-based psychological ownership as mediatorDönüşümcü liderlik ve iş becerikliliği arasındaki ilişkinin araştırılması: Örgüt temelli psikolojik sahiplenmenin aracı rolüMaster Thesis681902251